صفحه اول
دکتر سيدجواد هاشمي فشارکي کتاب تهديدات اقتصادي و اقتصاد مقاومتي
خلاصه خبر
تهديدات اقتصادي و اقتصاد مقاومتي
دکتر سيدجواد هاشمي فشارکي؛ سميه پورعبدي دًهنده
ناظر علمي:دکتراميرمحمودزاده
ناشر: انتشارات علم آفرين
نوبت چاپ: چاپ سوم /1393/1000نسخه/وزيري/187 صفحه
مديريت توليد:پژوهشگاه مهندسي بحرانهاي طبيعي شاخص پژوه
تهدیدات اقتصادملی و اقتصادمقاومتی
1391 - -1392 -1393
کشور پهناور ايران با برخورداري از منابع وسيع الهي اقتصادي و بازارگستردهي آن، ساليان درازي در استثمار کشورهاي غربي و به خصوص امريکا قرار داشت و پس از وقوع انقلاب شکوهمند اسلامي ايران، دستان آنان از اين منابع، کوتاه گرديده و کشور بر پايهي منافع ملي خود قدم نهاد؛ از اين رو از نخستين روزهاي پيروزي انقلاب اسلامي، تحريمهاي اقتصادي گوناگوني عليه اقتصاد نوپاي کشور تازه استقلال يافته شکل ميگيرد، تا بلکه اين نهال نوپا از پا افتاده و از لحاظ اقتصادي زانو زند. لذا قطع روابط، تحريمهاي اقتصادي در قالب قطعنامههاي گوناگون، محدوديتهاي اقتصادي، افزايش بيمهي تجارت و غيره با هدف ايجاد فشارهاي سخت اقتصادي بر مردم و ممانعت از پيشرفت و خود کفايي کشور در حوزههاي صنعت، انرژي هستهاي و غيره بوده است. اين نبرد بي منتها سبب نام گذاري سالهاي 88 الي 93 با موضوعات سال اصلاح الگوي مصرف، سال همت مضاعف و کار مضاعف، سال جهاد اقتصادي وسال توليد ملي و حمايت از سرمايهي ايراني و حماسه اقتصادي، از سوي رهبر انقلاب اسلامي رقم خورده و يکي از جهت گيريها و سياستهاي رهبري نظام را به همراه داشته باشد. براين اساس اين کتاب به دنبال تبيين موارد زير ميباشد:
ضرورت و اهميت پايداري اقتصاد ملي در برابر تهديدات
شناخت ماهيت و ابعاد تهديدات اقتصادي
شناخت اقتصاد و حوزهها وکارکردهاي آن
شناخت وضعيت کلان اقتصاد ملي و تبيين آسيب پذيريهاي آن
تبيين اقتصاد پايدار و دفاع اقتصادي در برابر تهديدات اقتصادي
راهکارهاي مقابله با تهديدات اقتصادي
بنابراين اساس ساختار کتاب پيش رو، در قالب پنج فصل با عناوين زير تدوين وارايه گرديده است:
فصل اول: ادبيات و مفاهيم اقتصاد
فصل دوم: شناخت اقتصاد ملي
فصل سوم: تهديدات عليه اقتصاد ملي
فصل چهارم: شناخت آسيب پذيريهاي حوزهي اقتصاد ملي
فصل پنجم: پايداري اقتصادي و اقتصاد مقاومتي در برابر تهديدات
علي رغم وجود پيشينهي جلوههاي تهديدات اقتصادي، موضوع پايداري اقتصاد ملي و دفاع اقتصادي، موضوعي نوپا بوده، و اين نوشتار به لحاظ فاقد پيشينهي منابع مکتوب، امیداست که بتواند راهگشاي مديران وکارشناسان اين حوزه و علاقمندان گرامي واقع گردد.
سيدجواد هاشمي فشارکي؛ سميه پورعبدي دًهنده
فهرست مطالب
مقدمهي مؤلّف. 13
پيشگفتار.. 15
فصل اول.. 31
ادبيات ومفاهيم اقتصاد.. 31
اقتصاد:. 31
1- تعريف علم اقتصاد:.. 31
2- حوزههاي اقتصاد:.. 34
3- نظامهاي اقتصادي:.. 35
بيماري هلندي چيست؟. 40
بيماري چگونه ايجاد ميشود؟.. 40
ركود اقتصادي جهان:. 42
فصل دوم.. 47
اقتصاد ايران.. 47
مباني اقتصاد جمهوري اسلامي ايران در قانون اساسي. 47
قانون مديريت خدمات کشوري. 50
اقتصاد جمهوري اسلامي ايران. 50
الف- صنايع جمهوري اسلامي ايران.. 50
ب- تحولات اقتصادي ايران در بخش واقعي
ج- اقتصاد ايران و تحولات اقتصادي جهان.. 51
د- جمعيت و سياستهاي اشتغالزايي.. 53
ه- وضعيت تراز پرداختهاي خارجي.. 54
و- کسري تجاري غيرنفتي و ارزش واقعي ريال.. 55
ز- نقدينگي و عوامل مؤثّر بر آن.. 56
ح- روند قيمتها.. 57
ط- انرژي.. 57
ي- جدولهاي دادههاي اقتصادي 59
ک- وابستگي کشورها به نفت ايران.. 65
ل- سهم نفت ايران در واردات نفت چين، هندوژاپن66
عوامل انساني. 67
جمعيت ايران. 67
توليد ناخالص داخلي. 69
صادرات ايران. 69
اقتصاد ايران—دادههاي آماري: . 69
چشمانداز آيندهي اقتصاد ايران. 76
رشد اقتصادي. 77
ذخاير ارزي و بدهي خارجي. 77
چشمانداز آماري. 77
منابع و معادن. 78
صنايع.. 78
راهها.. 78
وضعيت اقتصاد ايران. 79
چگونه بيماري هلندي را درمان کنيم؟. 80
فصل سوم.. 81
شناخت تهديدات عليه اقتصاد ملي.. 81
کلام رهبري معظم انقلاب اسلامي. 81
تهديدات اقتصادي. 82
مفاهيم نظري جنگ اقتصادي:. 83
انواع و دامنهي تهديدات اقتصادي. 85
روشهاي اعمال تهديدات اقتصادي. 87
راهبرد كلان تهديد آمريكا:. 91
جنگ اقتصادي، عرصهي ظهور راهبرد تهديد همه جانبه:. 93
تحريمهاي عليه ايران. 95
پيشينهي تحريمهاي عليه ايران.. 96
تحريمهاي سازمان ملل.. 96
تحريمهاي تجهيزات راهبردي.. 96
تحريمهاي کشورهاي مختلف عليه ايران.. 97
ايالات متحده آمريکا.. 97
تحريمهاي آمريکا عليه ايران در سطوح ايالتي.. 99
تحريمهاي کانادا عليه ايران.. 100
تحريمهاي بريتانيا عليه ايران.. 100
تحريمهاي روسيه عليه ايران.. 100
تحريمهاي اتحاديهي اروپا عليه ايران.. 101
تحريمهاي بلژيک عليه ايران.. 101
تحريمهاي آلمان عليه ايران.. 101
تحريمهاي فرانسه عليه ايران.. 101
تحريمهاي سوئيس عليه ايران.. 101
تحريمهاي کشورهاي آسيايي عليه ايران.. 102
تحريمهاي امارات متحدهي عربي عليه ايران.. 102
تحريمهاي ژاپن عليه ايران.. 102
تحريمهاي بحرين عليه ايران.. 102
تحريمهاي چين عليه ايران.. 102
تحريمهاي هند عليه ايران.. 103
ساير تحريمها عليه ايران.. 103
قطعنامههاي عليه ايران:. 103
سوابق تهديدات اقتصادي:. 105
الف) تحريمها عليه ايران در دوره کارتر:.. 107
ب) تحريمها عليه ايران در دوره ريگان:.. 107
ج) تحريمها عليه ايران در دورهي بوش پدر:.. 107
د) تحريمها عليه ايران در دورهي کلينتون:.. 107
ه) تحريمها عليه ايران در دورهي بوش پسر:.. 108
و) تحريمها عليه ايران در دورهي اوباما:.. 108
شناخت راهبرد دشمن: (هدفهاي دشمن). 111
نهادهاي بين المللي: (تجارت جهاني). 113
نقاط ضعف ايران در برخورد با اقتصاد جهاني:. 116
نقاط قوت ايران در برخورد با اقتصاد جهاني:. 116
فصل چهارم.. 121
شناخت آسيب پذيريهاي اقتصاد ملي.. 121
کلام رهبري معظّم انقلاب اسلامي:. 121
آسيب شناسي اقتصاد ملي در برابر جنگ اقتصادي. 121
1- نظام بانکي.. 122
2- ارزي:.. 125
3- سرمايهگذاري و مالي:.. 128
4- امنيت شبکهي بانکي:.. 131
5- صادرات و واردات:.. 131
6- پولشويي:.. 132
7- دانش و فناوري:.. 136
8- قطعات کليدي و حساس:.. 137
9- بخش نفت و گاز:.. 137
فصل پنجم.. 141
دفاع اقتصادي در برابر تهديدات.. 141
کلام رهبري معظم انقلاب اسلامي. 141
جهاد اقتصادي:. 149
اقتصاد مقاومتي:. 150
الف) کاهش تقاضا:.. 150
ب) کاهش تورم:.. 151
ج) رقابت:.. 151
د) مقابله با کسري بودجه:.. 151
راهبرد و اهداف کلان در برابر تهديدات اقتصادي:. 152
ايجاد تعادل بهينه ميان "آرمان گرايي و پايداري" از يکسو و "منابع ملي و واقع گرايي" از سوي ديگر:.. 158
جلب حمايت مجموعهي سياست داخلي از طريق ايجاد تفاهم ملي نسبت به منابع منطقهاي و بينالمللي:.. 159
ابتکار جسورانه در جهت حذف قطعي سياست "مهار دو گانه" و تحريمها: 159
حوزه هاي دفاع اقتصادي:. 160
مديريت بحران اقتصادي:. 162
سياستهاي پولي و مقابله با بحران مالي:.. 162
سياستهاي مالي و مقابله با بحران مالي:.. 165
تعاريف و اصطلاحات. 171
1- اقتصاد جنگ:.. 171
2 ـ اقتصاد دفاعي:.. 171
3 ـ جنگ اقتصادي (نبرد اقتصادي):.. 171
4- امور اقتصادي:.. 172
پيوستها.. 173
پيوست ا. 173
بيانات رهبري در ديدار رئيسجمهوري واعضاي هيات دولت 173
پيوست 2. 176
تدوين سياستهاي کلي نظام درخصوص اقتصاد مقاومتي176
سياستهاي كلي اقتصاد مقاومتي.. 177
منابع و مآخذ. 181